Borsada Soruşturma Dalgası Büyüyor: 15 Gözaltı 10 Aranan Şüpheli 9 Şirkette Malvarlığı Tedbiri

Türkiye sermaye piyasalarında son günlerde peş peşe gelen soruşturmalara 21 Eylül sabahı yeni bir halka eklendi.

Bu kez soruşturmanın merkezinde Katılımevim Tasarruf Finansman AŞ‘nin Borsa İstanbul’da işlem gören KTLEV payları bulunuyor.

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı, Sermaye Piyasası Kurulu’nun hazırladığı denetleme raporunun ardından harekete geçti.

Soruşturma kapsamında toplam 25 şüpheli hakkında adli işlem başlatıldı.

Bunlardan 15’i gözaltına alındı.

Diğer 10 şüphelinin yakalanmasına yönelik çalışmaların sürdüğü bildirildi.

Operasyonun başlangıç noktası SPK raporu

Yeni operasyonun temelini SPK’nın Katılımevim paylarındaki işlemlere ilişkin incelemesi oluşturuyor.

SPK daha önce yalnızca Katılımevim değil, Gündoğdu Gıda ve Destek Finans Faktoring paylarındaki bazı işlemler hakkında da suç duyurusunda bulunulmasına karar vermişti.

Kurul ayrıca ilgili bazı kişiler hakkında geçici işlem yasağı kararları almıştı.

21 Eylül’deki operasyon ise doğrudan Katılımevim paylarındaki işlemlerle ilgili soruşturmanın yeni adımı oldu.

Savcılık, söz konusu işlemlerde “piyasa dolandırıcılığı” yapıldığı iddiasını araştırıyor.

Burada hukuki ayrım önemli:

Gözaltına alınan kişilerin suçlu olduğuna ilişkin kesinleşmiş bir mahkeme kararı bulunmuyor.

Soruşturma aşaması devam ediyor.

9 şirket bağlantısı mercek altında

Yeni operasyon yalnızca gözaltılarla sınırlı kalmadı.

Soruşturmayla bağlantılı olduğu değerlendirilen 9 şirketin yönetici ve yetkilileri ile bağlantılı kişilerin para ve malvarlığı hareketlerine yönelik tedbir kararı alındığı bildirildi.

Bu karar, soruşturmanın yalnızca Borsa İstanbul’daki alım-satım hareketleri üzerinden yürütülmediğini gösteriyor.

Savcılık aynı zamanda şüpheli işlemlerin arkasındaki olası mali bağlantıları da araştırıyor.

Böylece soruşturmanın iki ayrı ayağı ortaya çıkıyor:

Borsadaki işlemler

ve

bu işlemlerle bağlantılı olabilecek para hareketleri.

Aynı gece Tera dosyasında iki yeni gözaltı

Katılımevim operasyonundan birkaç saat önce ise devam eden diğer sermaye piyasası soruşturmasından yeni bir gelişme geldi.

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı Terörizmin Finansmanı ve Aklama Suçları Soruşturma Bürosunun yürüttüğü soruşturma kapsamında Tera Yatırım Yönetim Kurulu üyeleri Bülent Uygun ve Abdulkadir Özkan gözaltına alındı.

İki şüphelinin İstanbul Emniyet Müdürlüğü Mali Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğündeki işlemleri sürüyor.

Bu gözaltıları Katılımevim’deki 15 kişilik operasyonla aynı dosya gibi değerlendirmemek gerekiyor.

İki gelişme de sermaye piyasalarındaki işlemlerle ilgili olmakla birlikte farklı soruşturma süreçlerinin parçaları.

Nihat Kırmızı da gözaltına alınmıştı

Fon soruşturmasının önceki aşamasında Doğa Sigorta Yönetim Kurulu Başkanı ve İstanbul Topkapı Üniversitesi Mütevelli Heyeti Başkanı Nihat Kırmızı da gözaltına alındı.

Bundan önce ise Pusula Holding Yönetim Kurulu Başkanı Serdar Turhan ile Tera Yatırım Holding Yönetim Kurulu Başkanı Emre Tezmen ve bazı yöneticiler hakkında gözaltı işlemleri uygulanmıştı.

Soruşturma böylece günler içerisinde farklı şirketlere ve yöneticilere uzanan geniş bir mali incelemeye dönüştü.

MASAK dört şirketin hesaplarını inceliyor

Seçim Burada’nın dün aktardığı bir başka önemli gelişmede ise İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı MASAK’tan kapsamlı mali veri istemişti.

İnceleme kapsamında:

Pusula Finans Holding,

Tera Yatırım Menkul Değerler,

Hedef Holding

ve

Bulls Yatırım Menkul Değerler

ile bunların alt şirketlerinin yöneticilerinin mali hareketleri araştırılıyor.

Savcılığın talebi 2024 yılından bugüne kadar uzanan dönemi kapsıyor.

Yurt dışına yapılan para transferleri, kripto varlık hareketleri ve hesaplara giren-çıkan paralar inceleme kapsamında.

Yöneticilerin birinci derece yakınlarının mali hareketlerinin de araştırılması istendi.

İsviçre’ye yapılan transferler dosyaya girdi

Soruşturmanın en dikkat çekici bölümlerinden biri ise yurt dışı para hareketleri.

MASAK verilerine ilişkin yayımlanan bilgilere göre Pusula Portföy Yönetim Kurulu Başkanı Muhammed Yarız’ın hesabıyla İsviçre’deki Edmond de Rothschild Bankası nezdindeki bir hesap arasında 1 Eylül’de yaklaşık 2 milyar 889 milyon TL tutarında para transferi kaydedildi.

Pusula Holding Yönetim Kurulu Başkanı Serdar Turhan’ın hesabında ise 24 Ağustos’ta aynı banka üzerinden yaklaşık 1 milyar 198 milyon TL tutarında transfer tespit edildi.

Haberlerde bu transferlerin yaklaşık 15 milyon dolar ve 25 milyon avroya karşılık gelen işlemler olduğu aktarılıyor.

Dikkat çeken bir başka ayrıntı ise işlemlerin fonların iade ödemelerinde temerrüt yaşandığı bildirilen 15-16 Eylül tarihlerinden önce gerçekleşmiş olması.

Ancak para transferinin tespit edilmesi tek başına suç işlendiği anlamına gelmiyor.

Savcılık ve MASAK’ın araştırdığı konulardan biri de bu para hareketlerinin niteliği ve soruşturulan işlemlerle bağlantısının bulunup bulunmadığı.

SPK’nın müdahalesi daha önce başlamıştı

Sermaye piyasalarındaki hareketlilik yalnızca adli soruşturmalardan oluşmuyor.

SPK da son günlerde bir dizi düzenleyici tedbir aldı.

Katılımevim, Gündoğdu Gıda ve Destek Finans Faktoring paylarındaki bazı işlemler nedeniyle suç duyurusu ve işlem yasağı kararları alınırken, fon piyasasında yaşanan sorunların ardından bazı yatırım fonlarında işlemler durduruldu.

Dolayısıyla ortaya çıkan tablo üç ayrı kurumun farklı yetkileriyle yürüttüğü bir sürece dönüştü:

SPK piyasa işlemlerini denetliyor.

MASAK para hareketlerini inceliyor.

Savcılık ise olası suçlara ilişkin adli soruşturmaları yürütüyor.

Aynı başlık altında birden fazla dosya var

Son birkaç gündeki haberlerin tamamının “fon soruşturması” başlığıyla verilmesi kafa karışıklığı yaratabiliyor.

Oysa mevcut tabloda birbirine temas eden ancak hukuken aynı olmayan farklı dosyalar bulunuyor.

Bir tarafta Katılımevim paylarında piyasa dolandırıcılığı iddiasına ilişkin yeni soruşturma var.

Diğer tarafta Pusula, Tera, Hedef ve Bulls bağlantılı fon ve sermaye piyasası işlemlerinin mali boyutu araştırılıyor.

Ayrıca farklı hisselerdeki işlemler nedeniyle SPK’nın yaptığı başka suç duyuruları bulunuyor.

Ortak nokta ise aynı:

Sermaye piyasalarındaki olağan dışı işlemlerin ve bunlarla bağlantılı para hareketlerinin incelenmesi.

Rakamlarla son durum

21 Eylül sabahı ortaya çıkan yeni Katılımevim dosyasında:

25 şüpheli hakkında adli işlem başlatıldı.

15 şüpheli gözaltına alındı.

10 şüphelinin yakalanmasına yönelik çalışmalar sürüyor.

9 şirket bağlantısında para ve malvarlığı hareketlerine yönelik tedbir uygulanıyor.

Ayrı fon soruşturmasında ise aynı gece Tera Yatırım’dan iki yönetici daha gözaltına alındı.

Bunların yanı sıra önceki günlerde farklı dosyalarda gözaltı, tutuklama, yurt dışı çıkış yasağı ve malvarlığı tedbiri kararları verilmişti.

Bu nedenle farklı soruşturmalardaki rakamları tek bir “toplam gözaltı” sayısı altında birleştirmek şu aşamada yanıltıcı olabilir.

Seçim Burada Analizi | Borsadaki işlemden paranın izine uzanan soruşturma

Son gelişmeler birlikte değerlendirildiğinde sermaye piyasalarına yönelik incelemelerin üç aşamalı bir yapıya dönüştüğü görülüyor.

Birinci aşama: Borsadaki işlemler.

SPK belirli paylardaki işlemleri inceliyor ve gerekli gördüğü durumlarda savcılığa suç duyurusunda bulunuyor.

İkinci aşama: Para trafiği.

MASAK banka hesaplarını, yurt dışı transferlerini, kripto hareketlerini ve bağlantılı kişilerin mali işlemlerini araştırıyor.

Üçüncü aşama: Adli soruşturma.

Savcılık SPK ve MASAK’tan gelen bilgi ve raporlar doğrultusunda gözaltı, malvarlığı tedbiri ve diğer adli işlemleri değerlendiriyor.

21 Eylül sabahındaki 15 gözaltı bu zincirin yeni ve önemli halkası.

Ancak bugünkü tabloyu doğru okumak için bütün soruşturmaları tek bir dosyaymış gibi göstermemek gerekiyor.

Katılımevim operasyonu, Tera ve Pusula merkezli fon soruşturması ve diğer hisselere ilişkin SPK incelemeleri arasında bağlantılar bulunup bulunmadığı soruşturma makamlarının elde edeceği delillerle netleşecek.

Şimdilik kesin olan şu:

Sermaye piyasalarındaki inceleme artık yalnızca hisse fiyatlarındaki hareketlerden ibaret değil.

Banka hesapları, yurt dışı transferleri, kripto hareketleri, şirket bağlantıları ve malvarlıkları aynı anda mercek altında.

Önümüzdeki aşamada en kritik soru ise MASAK ve SPK’dan gelecek yeni bulguların savcılık soruşturmalarını hangi şirket ve kişilere doğru genişleteceği olacak.